Sơ lược
Huế ở miền Trung và là kinh đô của triều đại phong kiến.
Huế gắn bó mật
thiết với các vị vua triều Nguyễn, triều đại nhà Nguyễn kéo dài từ 1804
đến 1945, khi hoàng đế Bảo Đại thoái vị không điều kiện trước chính
quyền cách mạng của Hồ Chí Minh.
Khí hậu
Khí hậu Huế khá
khắc nghiệt: dãy Trường Sơn dường như làm bốc hơi mọi hơi nước trong
không khí, vì thế khí hậu thường mù sương, mưa phùn hoặc mưa. Vì thế
mọi thứ trở nên ẩm ướt khác thường trong mùa mưa. Phải mang dù mọi thời
điểm trong năm.
Đến
Bằng máy bay
Sân bay Phú Bài có những
chuyến bay hàng ngày đến và từ TpHCM và Hà Nội, nhưng các chuyến bay
này thường bị trì hoãn do thời tiết xấu vào mùa mưa (giữa tháng 10 –
giữa tháng 12). Khoảng 25 phút bằng taxi để đến trung tâm.
Sân bay Đà Nẵng, tốn khoảng hai giờ đi xe hơi từ đường hầm Hải Vân.
Bằng xe lửa/tàu hỏa
Có vài chuyến tàu mỗi
ngày đến Hà Nội, TpHCm, Đà Nẵng (4 giờ). Các chuyến xuôi miền nam qua
đèo Hải Vân thì quang cảnh rất ngoạn mục, và từ Đà Nẵng bạn có thể đi
taxi hoặc xe gắn máy đến Hội An.
Một vé tàu nằm hạng hai từ TpHCM đến Huế tốn 455.000đ và bạn có thể ngắm cảnh dọc đường suốt chuyến đi.
Bằng xe buýt
Hầu hết các xe và open tour đều đi qua Huế. Từ Huế có thể đi Hội An, Đà Nẵng hoặc ra Hà Nội.
- Sinh
Café, 7 Nguyễn Tri Phương. Xe đi từ Hội An mất 4 giờ tốn 4USD, ngày hai
lần. Xe buýt đi Hà Nội lúc 17h30 mỗi ngày (9USD) và dừng ở Đông Hà và
một hai nơi khác.
Ngoài ra còn có xe buýt
thường xuyên đi Savanakhet và Vientiane ở Lào. Xe đi lúc 6 giờ sáng và
18hPM. Chuyến đi Savanakhet mất 12 tiếng và giá 12USD, đi Vientiane mất
20 tiếng và vé từ 15-20USD. Phương tiện có thể là minibus, xe máy lạnh
hoặc một xe 30 tuổi đời. Đôi khi phải đổi xe 3,4 lần. Vé có thể mua ở
bất cứ đại lý vé nào ở trung tâm Huế.
Dạo quanh
Bằng taxi
Một chuyến xe đi 2 lăng mộ, tính cả thời gian chờ sẽ tốn khoảng 200.000đ.
Bằng xe gắn máy
Thuê một xe gắn máy và gia nhập vào dòng người địa phương dọc đường. Mỗi ngày thuê giá 5USD, thuê từ các khách sạn và cửa hàng.
Xe đạp cũng là một sự lựa chọn khoảng 20.000đ ngày.
Bằng xích lô
Đi bộ
Huế tương đối nhỏ, vì thế bạn có thế đi bộ đến các khách sạn nhà hàng và kinh thành. Nhưng cần phải đi xe đến các lăng mộ.
Đi
Hội An: cảng thương mại cũ 100km (khoảng 4 tiếng bằng xe hoặc tàu hỏa), trên đường đi ngang Đà Nẵng, núi Ngũ Hành Sơn.
Ẩm Thực
Cơm hến
Cơm hến là
món ăn dân dã, nghèo mà vẫn sang, đậm đà hương vị. Cơm cồn hến người ta
còn cho nó cái tên sang trọng: "Cao lâu cồn" để tôn vinh cái giản dị,
mộc mạc, thanh đạm mang đầy chất Huế.
Cơm
hến là món ăn cay, cay chảy nước mắt, cay toát mồ hôi. Cơm của cơm hến
là cơm nguội, mùi ruốc mặn nồng thơm nức mũi, vị chua thanh của khế,
mùi thơm ngây ngất của rau thơm, chuối bắp, bạc hà, vị ngọt đằm thắm
của nước hến, béo ngậy của tóp mỡ, vị cay đến xé lưỡi, đến phỏng miệng
của ớt tương... Người ăn cơm hến đôi lúc vẫn chưa vừa lòng với món ớt
tương cay nồng sẵn có, còn cắn thêm trái ớt tươi, kêu cái "bụp!" rồi xì
xụp, xuýt xoa hít hà cho nước mắt nhỏ giọt, mới thấm thía được cái ngon
cơm hến. Thế nên, có người còn gọi là "món ngon trời hành".
Các
thôn nữ đội nón lá mỗi sáng gánh cơm hến đi khắp các ngả đường cất
tiếng rao lanh lảnh ngọt ngào "hến khô... ông" là hình ảnh và âm điệu
không thể nào quên của những người xa Huế.
Vả Huế
![]() |
Là
món ăn dân dã của Huế và vả cũng trở thành món ăn thượng lưu của du
khách khi đến Huế. Vả đã để lại trong lòng người xa quê nỗi nhớ quê
nhà.
Thiên
nhiên dành cho Huế một loài cây thuộc họ sung nhưng trái lớn, đó là cây
vả. Vả cho trái ăn vừa ngọt vừa bùi. Vả tạo thêm hương vị đậm đà ngon
miệng cho các món ăn từ xào, nấu, kho cho đến ăn sống. Món rau sống kèm
với những món ăn như bún thịt nướng, bún thịt kẹp tôm chua, bánh khoái,
thịt bò nhúng dấm... thì vùng miền nào cũng như nhau, nhưng ở đây kẹp
với miếng vả trắng hồng chấm với mắm nêm trộn với ớt xanh vừa giòn vừa
cay đến độ hít hà thì không gì ngon bằng.
Đặc
biệt là món vả trộn. Để có món vả trộn xúc ăn với bánh tráng, luộc vả
trong nước sôi cho đến lúc nào có thể dùng tay chà bóc lớp vỏ xanh,
xong cho vào nồi luộc tiếp cho thật nhừ, bóp tơi quả vả cho thật
nhuyển. Mè đem rang vàng chà vỏ, thịt nạc và da heo luộc chín xắt hạt
lựu, ướp gia vị nước mắm, hành tiêu, bột ngọt, muối, ớt bột... Các thứ
trên trộn đều thành hỗn hợp, thái nhỏ rau thơm, hành, ngò rải trên mặt.
Vả trộn ăn với bánh tráng (bánh đa) nướng.
Chưa
dừng ở món vả trộn, vả còn cho vào kho chung với thịt heo, thịt bò
nhưng hấp dẫn hơn cả là vả kho với cá rô, cá nục, cá ngừ...
Bún bò giò heo
![]() |
Tô
bún giò hay bún bò hấp dẫn thực khách chính là nhờ chất nước ngon ngọt
và thơm. Phải có một lần ăn bún đến chảy nước mắt lúc đó mới cảm được
cái hương vị xứ Huế nó thâm trầm như thế nào.
Bún thì không đâu
không có, nhưng hình thức của con bún thì mỗi miền mỗi khác. Ở Hà Nội,
xưa và nay cũng la liệt bún "bún riêu, bún chả, bún ốc, bún thang…" mà
có lẽ đặc biệt nhất là bún chả, sợi bún rất mảnh lại cuộn từng lá mỏng,
còn chả thì là thịt ba chỉ cặp vào thanh tre rồi đem nướng trên than
hoa, chẳng khác gì bún thịt nướng ở Huế nhưng ngon hơn nhờ nước chấm và
rau húng. Ở Huế cũng thế, có bún giò heo.
Dọc hai bên đường bạn sẽ
gặp ngay ở đây những gánh bún rất bình dân nhưng cũng rất ngon, rất
đông khách… Một tô bún giò hay bún bò hấp dẫn thực khách chính là nhờ
chất nước ngon ngọt và thơm. Đặc biệt là nồi bún, một nồi bằng nhôm dẻo
rất mỏng và được người thợ gò xứ Huế gò rất khéo, trông giống một chiếc
nồi đồng ngày xưa nhưng sâu và miệng rộng hơn. Cái nồi được chùi rửa kỳ
cọ rất kỹ nên bao giờ cũng sáng trắng, trông rất thích mắt. Ăn một tô
bún đang bốc khói, những sợi bún trắng trong nổi bật trên đó là những
viên mọc hồng (được viên từ giò sống và thịt cua), những miếng móng giò
được ninh mềm nhừ, với một chút màu trắng của những cọng rá và màu xanh
của rau sống, húp một ít nước beo béo đậm đà kèm theo một chút gia vị
mắm ớt chanh bạn sẽ thấy vô cùng thú vị, vừa cay, vừa nóng, vừa xuýt
xoa, vừa nghe vị ngọt của nước bún của thịt chạy dần vào trong thực
quản, chắc chắn bạn sẽ không quên được cái hương vị này. Phải có một
lần ăn bún đến chảy nước mắt lúc đó mới cảm được cái hương vị xứ Huế nó
thâm trầm như thế nào.
Bánh bèo xứ Huế
![]()
|
Không biết có từ bao giờ,
nhưng bánh bèo đã là một đặc sản, một món ăn không thể thiếu của người
dân xứ Huế. Bánh bèo có mặt từ mâm cơm dân dã ở mỗi gia đình cho đến
các bữa tiệc, ngày lễ, ngày Tết và các dịp đãi khách trọng thể.
Có
dịp đến Huế, mới thấy bánh bèo gắn bó với đời sống sinh hoạt của người
dân cố đô như thế nào. Khoảng từ 3 đến 5 giờ chiều, đâu đó trên các ngõ
phố những phụ nữ gọn gàng trong bộ áo dài thong thả bách bộ với quanh
gánh nhẹ trên vai hoặc chiếc thúng nhỏ cắp ngang hông, đi bán bánh bèo,
bánh lọc đến từng nhà. Người Huế rất thích và đã thành thói quen dùng
loại bánh đầy hương vị quê nhà này vào các bữa ăn phụ, chỉ cần 1.000
đồng là đã có một đĩa bánh bèo lót dạ thơm ngon. Bánh bèo cũng không
thiếu trong các bữa "cơm vua" phục vụ khách du lịch và trong các bữa
tiệc "cơm cung đình" chiêu đãi các khách quý.
Từ khi quần thể di
tích cố đô Huế được UNESCO xếp loại là di sản thế giới, khách du lịch
trong và ngoài nước đến Huế ngày càng đông. Vì vậy, song song với kiểu
kinh doanh "cơm vua" trong các khách sạn, nhà hàng... ở Huế bây giờ còn
mọc lên nhiều "phố bánh bèo" quanh cung An Định, đường Ngự Bình, đường
Nguyễn Bỉnh Khiêm... Những "phố bánh bèo" này, thực khách không chỉ là
dân Huế mà phần đông là khách từ phương xa đến. Quả thật, ai có dịp đến
Huế cũng đều muốn thưởng thức món bánh bèo - một món đặc sản của đất cố
đô.
Bánh khoái
Bánh
khoái đổ bằng bột gạo xay đánh sệt với nước và lòng đỏ trứng, sau đó
thêm tiêu, hành, mắm, muối, tôm bóc vỏ, thịt bò (hoặc chim) nướng thái
lát, mỡ thái lát nhỏ, giá sống. Khuôn bánh khoái làm bằng gang hình
tròn, to bằng hai bàn tay trẻ con có cán cầm. Khi nào có khách ăn, nhà
hàng mới bắc khuôn lên lò đổ bánh. Múc một muôi bột trứng đổ vào khuôn
nóng đã tráng mỡ. Tiếng bột bén mỡ xèo xèo bốc lên quyến rũ, bột chín
vàng rơm thì gắp một miếng thịt bò nướng, lát mỡ nhỏ, một vài con tôm,
ít giá bỏ vào một nửa phần bánh, dùng đũa lật phần bánh còn lại úp lên
thành hình bán nguyệt lật bánh cho vàng đều hai bên, xong bày ra đĩa.
Theo hue.vnn.vn