Côn Đảo là tên một
quần đảo ngoài khơi thuộc tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, cách Vũng Tàu 97 hải lý
và cách sông Hậu 45 hải lý.
Côn Đảo hay
Côn Sơn cũng hay
dùng cho tên của hòn đảo lớn nhất trong quần đảo này. Sử Việt trước
thế kỷ 20 thường gọi đảo
Côn Sơn là đảo
Côn Lôn hoặc
Côn
Nôn.
Tên gọi cũ trong các văn bản tiếng Anh và tiếng
Pháp là
Poulo Condor. Năm 1977, Quốc hội nước Cộng hòa Xã hội
Chủ nghĩa Việt Nam quyết định tên gọi chính thức là
Côn Đảo.
Côn
Đảo cũng là đơn vị hành chính cấp huyện của tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu.
Côn
Đảo có cùng một kinh độ với Thành phố Hồ Chí Minh (106°36′) và
cùng một vĩ độ với tỉnh Cà Mau (8°36′).
Quần đảo
Côn Đảo gồm 16 hòn đảo với tổng
diện tích 76 km².
- Côn Lôn hay Côn Sơn, Phú Hải, 51,52km²
- Hòn
Côn Lôn Nhỏ, hay Hòn Bà, Phú Sơn, 5,45km²
- Hòn Bảy Cạnh, hay Hòn
Bãi Cạnh, Phú Hòa, 5,5km²
- Hòn Cau, hay Phú Lệ 1,8km²
- Hòn
Bông Lan, hay Bông Lang, Bông Lau, Phú Phong, 0,2km²
- Hòn Vung,
hay Phú Vinh 0,15km²
- Hòn Ngọc, hay hòn Trọc, hòn Trai, Phú
Nghĩa, 4,4km²
- Hòn Trứng, hay hòn Đá Bạc, hòn Đá Trắng, Phú
Thọ, 0,1km²
- Hòn Tài Lớn, hay Phú Bình 0,38km²
- Hòn Tài
Nhỏ, hay Hòn Thỏ, Phú An, 0,1 km²
- Hòn Trác Lớn, hay Phú Hưng
0,25km²
- Hòn Trác Nhỏ, hay Phú Thịnh 0,1km²
- Hòn Tre Lớn,
hay Phú Hòa 0,75km²
- Hòn Tre Nhỏ, hay Phú Hội, 0,25km²
- Hòn
Anh, hay Hòn Trứng Lớn
- Hòn Em, hay Hòn Trứng Nhỏ
Tên gọi
Tên
Côn Đảo có nguồn gốc Mã Lai từ chữ "Pulau
Kundur" nghĩa là "Hòn Bí". Người Âu Châu phiên âm là "Poulo Condor". Sử
Việt thì gọi là
"Đảo Côn Lôn" có thể cũng từ "Kundur" mà ra.
Riêng tên tiếng Miên của đảo là "Koh Tralach".
Lịch sử
Côn Đảo nằm ở vị trí thuận lợi trên đường hàng hải
nối liền Âu-Á, vì vậy
Côn Đảo được người phương Tây biết đến rất sớm.
Năm 1294 đoàn thuyền của nhà thám hiểm người Ý
Marco Polo, gồm 14 chiếc trên đường từ Trung Hoa về nước bị một cơn bão
nhấn chìm mất 8 chiếc, số còn lại đã dạt vào trú tại
Côn Đảo.
Từ thế kỷ 15-thế kỷ 16 có rất nhiều đoàn du hành
của châu Âu ghé qua thăm
Côn Đảo.
Cuối thế kỷ 17 và đầu thế kỷ 18 các nhà tư bản
Anh, Pháp đã bắt đầu để ý đến các nước phương Đông. Nhiều lần các công
ty của Anh, Pháp cho người tới
Côn Đảo điều tra, dò xét tình hình mọi
mặt với dụng ý xâm chiếm
Côn Đảo.
Năm 1702, năm thứ 12 đời Chúa Nguyễn Phúc Chu,
Công ty Đông-Ấn của Anh đổ quân lên
Côn Đảo xây dựng pháo đài và cột cờ.
Sau 3 năm, ngày 3 tháng 2 năm 1705 xảy ra cuộc nổi
dậy của người Mã Lai Macassar (lính đánh thuê của chính quyền Anh),
đoàn quân Anh phải rời bỏ
Côn Đảo.
Ngày 28 tháng 11 năm 1783, Pigneau de Béhaine (Bá
Đa Lộc), trong chuyến đem hoàng tử Cảnh và vương ấn của Chúa Nguyễn Ánh
về Pháp, tự đứng ra đại diện cho Nguyễn Ánh để ký với Bá tước De
Mantmarin, đại diện cho vua Louis XVI của Pháp, Hiệp ước Versailles. Đó
là văn kiện đầu tiên của nhà Nguyễn nhượng cho Pháp chủ quyền cửa biển
Đà Nẵng và quần đảo
Côn Lôn. Để đổi lại Pháp giúp Nguyễn Ánh 4 tàu
chiến, 1200 lính, 200 pháo thủ, 250 người lính Phi để chống lại nhà Tây
Sơn.
Tương truyền, trong đợt thứ 3 bị Tây Sơn truy sát
Nguyễn Ánh đã trốn ra
Côn Lôn. Sống ẩn dật mấy tháng trời ở đây. Vì
thế, hiện nay ở đảo
Côn Sơn có một ngọn núi cao gọi là núi Chúa; Đền
thờ thứ phi của Nguyễn Ánh là Hoàng Phi Yến ở làng An Hải và Miếu Cậu
thờ Hoàng tử Cải con của thứ phi Hoàng Phi Yến tại làng Cỏ Ống.
Ngày 1 tháng 9 năm 1858, Pháp tấn công Đà Nẵng
chiếm đóng bán đảo Sơn Trà, chuẩn bị đánh Huế.
Tháng 4 năm 1861, Pháp đánh chiếm Định Tường.
Chính trong thời gian này, Pháp khẩn cấp đặt vấn đề chiếm đóng Côn Đảo
vì sợ Anh chiếm mất vị trí chiến lược quan trọng này.
10 giờ sáng ngày 28 tháng 11 năm 1861, Bonard
(thủy sư đô đốc Pháp) hạ lệnh cho thông báo hạm Norzagaray đến xâm chiếm
Côn Lôn.
Trung úy Hải quân Pháp Lespès Sebastien Nicolas
Joachim lập biên bản: "Tuyên cáo chủ quyền" của Pháp tại
Côn Đảo.
Ngày 14 tháng 1 năm 1862 chiếc tàu chở hàng
(Nievre) chở một số nhân viên ra đảo, họ có nhiệm vụ tìm vị trí thuận
lợi dựng tạm hải đăng
Côn Đảo, nhằm chống chế nếu có nước nào phản kháng
hành động tuyên bố chủ quyền.
Nhà tù
Ngày 1 tháng 2 năm 1862 Bonard ký quyết định thành
lập nhà tù
Côn Đảo, và từ đó biến
Côn Lôn thành nơi giam giữ những
người tù chính trị Việt Nam với hệ thống chuồng cọp nổi tiếng. Vì vậy
dưới thời Pháp thuộc đã có câu rằng:
Côn Nôn đi dễ khó về
Già đi bỏ xác, trai về nắm xương.
Quần đảo Côn Lôn trước khi thuộc Pháp, thuộc tỉnh
Hà Tiên, sau đổi cho tỉnh Vĩnh Long quản lý.
Ngày 16 tháng 5 năm 1882 tổng thống Pháp Jules
Grévy ký sắc lệnh công nhận quần
đảo Côn Lôn là một quận của Nam Kỳ.
Tháng 9 năm 1954 chính quyền Ngô Đình Diệm tiếp
tục chế độ nhà tù của Pháp và đổi tên quần đảo
Côn Lôn thành hải đảo
Côn
Sơn.
Ngày 22 tháng 10 năm 1956, Ngô Đình Diệm ký sắc
lệnh thành lập tỉnh
Côn Sơn.
Ngày 24 tháng 4 năm 1965 Việt Nam Cộng hòa đổi
tỉnh
Côn Sơn thành cơ sở hành chính
Côn Sơn, trực thuộc bộ Nội vụ và
chức tỉnh trưởng được đổi thành Đặc phái viên hành chính.
Sau Hiệp định Paris, chính quyền Nguyễn Văn Thiệu
lại đổi tên quần đảo này một lần nữa là Phú Hải. Các trại tù đều được
ghép thêm chữ Phú. Giai đoạn này số tù nhân lên đến 8.000 người.
Với chế độ tàn bạo của nhà tù khoảng 20.000 người
Việt Nam đã chết và được chôn cất tại Nghĩa trang Hàng Dương.
Hiện nay
Côn Đảo là một huyện có chính quyền một
cấp, thông qua các cơ quan chức năng huyện, trực tiếp đến địa bàn dân
cư, không có các cấp phụ thuộc như xã, phường hay thị trấn.
Dân số tính đến cuối năm 2003 là 4.466 người,
thuộc 9 khu dân cư.
Người dân
Côn Đảo luôn được đánh giá là hiền lành,
chất phác và rất thân thiện.
Côn Đảo đã được phủ sóng điện thoại và chất lượng
sử dụng rất tốt. Hiện có 3 mạng điện thoại di động phủ sóng là
Vinaphone, Mobifone và Viettel. Ngoài ra có mạng cố định không dây của
Viettel. Cuối tháng 8/2007
Côn Đảo đã kết nối Internet tốc độ cao ASDL.
Ngoài ra,
Côn Đảo còn có đài phát thanh và truyền hình.
Thị trấn Côn Đảo
Nằm trên một thung lũng hình bán nguyệt ở tọa
độ 106°36′10″ kinh độ Đông và 8°40′57″ vĩ độ Bắc. Cao độ trung bình
khoảng 3 m so với mặt nước biển. Chiều dài từ 8 đến 10 km và chiều rộng
từ 2 đến 3 km. Một mặt trông ra biển (Vịnh Đông Nam). Ba mặt còn lại
vây quanh là núi, chính nơi đây tập trung toàn bộ đời sống kinh tế,
chính trị, xã hội của cả quần
đảo. Từ đất liền có những chuyến du lịch
thường xuyên ra
Côn Đảo.
Thị trấn
Côn Đảo nằm ở khoảng giữa của sân bay Cỏ
Ống và cảng Bến Đầm. (khoảng cách ước chừng khoảng 12 km). Thị trấn
Côn
Đảo là nơi tập trung dân cư, khu resort nghỉ dưỡng phục vụ du khách và
các đơn vị hành chính của huyện
Côn Đảo.
Côn Đảo Ngày Nay:
Ngày nay
Côn đảo trở thành điểm du lịch lý tưởng
cho những ai muốn kham phá vẻ đẹp hoang sơ và tìm hiểu lịch sử của
đất nước Việt Nam. Nơi đây, bạn có thể lang thang để cảm nhận sâu sắc
về quá khứ và khám phá thế giới đại dượng với dải san hô muôn màu
cùng cánh rừng nguyên sinh với hệ động thực vật phòng phú và hơn hết
là để thoát ly cuộc sống ồn ào của đô thị.
[right][size=1][url=http://condao360.com//showthread.php?p=10]Copyright ©
Côn Đảo 360° - Diễn Đàn Du Lịch Côn Đảo - Posted by
admin[/url][/size][/right]
(